សេចក្តីសង្ខេប៖ រដ្ឋាភិបាល និងនិយោជកលើកឡើងថា ការសម្រេចនេះមានតុល្យភាពរវាងថ្លៃចំណាយក្នុងជីវភាពរស់នៅ និងភាពប្រកួតប្រជែង ខណៈតំណាងសហជីពចាត់ទុកការដំឡើងនេះថាមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ក្នុងពេលដែលការចំណាយក្នុងគ្រួសារកើនឡើង។
កម្ពុជាបានកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាសម្រាប់កម្មករនិយោជិតក្នុងវិស័យវាយនភណ្ឌ កាត់ដេរ ស្បែកជើង ផលិតផលធ្វើដំណើរ និងកាបូប សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៧ ចំនួន២១២ដុល្លារ ក្នុងមួយខែ បន្ទាប់ពី សម្តេច នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបន្ថែម២ដុល្លារ ទៅលើតួលេខដែលក្រុមប្រឹក្សាជាតិប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាបានអនុម័ត។
ការសម្រេចនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំត្រីភាគីចុងក្រោយរបស់ក្រុមប្រឹក្សាកាលពីម្សិលមិញ ដែលក្នុងនោះតំណាងនិយោជកបានស្នើរក្សាប្រាក់ឈ្នួលនៅត្រឹម ២១០ ដុល្លារ ខណៈតំណាងកម្មករបានស្នើដំឡើង ១៥ ដុល្លារ ដល់ ២២៥ ដុល្លារ។
ក្រុមប្រឹក្សាបានធ្វើការបោះឆ្នោតជាសម្ងាត់តាមមាត្រា ១២ នៃច្បាប់ស្តីពីប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា ដោយសំណើរក្សាប្រាក់ឈ្នួល ២១០ ដុល្លារ ទទួលបានសំឡេង ៤៧ លើ ៥១ សំឡេង ខណៈសំណើ ២២៥ ដុល្លារ ទទួលបាន ៣ សំឡេង និងសន្លឹកឆ្នោតមួយសន្លឹកមិនត្រឹមត្រូវ។
យោងតាមមាត្រា ១៣ នៃច្បាប់ ក្រុមប្រឹក្សាបានរាយការណ៍លទ្ធផលទៅរាជរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីសម្រេចជាចុងក្រោយ។ បន្ទាប់មក លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបន្ថែម ២ ដុល្លារទៅលើតួលេខដែលក្រុមប្រឹក្សាបានអនុម័ត ដោយធ្វើឱ្យប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៧ កើនដល់ ២១២ ដុល្លារ។
សេចក្តីប្រកាសផ្លូវការ ដែលចុះហត្ថលេខាដោយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ លោក ហេង សួរ និងតំណាងកម្មករ និងនិយោជក បានឱ្យដឹងថា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏បានឯកភាពបន្តផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភបណ្តោះអាសន្នចំនួន ២,៥០ ដុល្លារក្នុងមួយខែ សម្រាប់ការចំណាយលើការធ្វើដំណើរ និងការស្នាក់នៅ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៧ ផងដែរ។ ប្រាក់ឧបត្ថម្ភនេះត្រូវបានដាក់ឱ្យអនុវត្តបន្ទាប់ពីកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងនិយោជក និងកម្មករ កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦។
ថ្លែងទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មានបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំ លោក ហេង សួរ បានមានប្រសាសន៍ថា កិច្ចប្រជុំពិភាក្សាចុងក្រោយបានធ្វើឡើងតាមកាលវិភាគដែលភាគីទាំងអស់បានព្រមព្រៀងគ្នា ហើយក្រុមប្រឹក្សាបានបញ្ចប់ដំណើរការត្រីភាគីរបស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីបានបើកកិច្ចប្រជុំចំនួន ១៧ លើក។
លោក ហេង សួរ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្រុមប្រឹក្សាជាតិប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា បានគាំទ្រការរក្សាប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៧ ឱ្យនៅដដែល»។
លោកបានបន្តថា ការសម្រេចរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីក្នុងការបន្ថែម ២ ដុល្លារទៅលើតួលេខរបស់ក្រុមប្រឹក្សា បានធ្វើឱ្យប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាចុងក្រោយកើនដល់ ២១២ ដុល្លារ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ដូច្នេះ ការសម្រេចចុងក្រោយរបស់ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត មានន័យថា ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៧ នឹងមានចំនួន ២១២ ដុល្លារក្នុងមួយខែ»។
លោក ហេង សួរ បានឱ្យដឹងថា កម្មករនឹងបន្តទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ដែលមានស្រាប់ រួមមានប្រាក់ឧបត្ថម្ភវត្តមានទៀងទាត់ ១០ ដុល្លារក្នុងមួយខែ, ៧ ដុល្លារសម្រាប់ការធ្វើដំណើរ និងការស្នាក់នៅ និង ២០០០ រៀល (០,៥ ដុល្លារ) ក្នុងមួយថ្ងៃ សម្រាប់អាហារក្នុងពេលធ្វើការថែមម៉ោងដោយស្ម័គ្រចិត្ត ឬទទួលបានអាហារមួយពេលដោយឥតគិតថ្លៃ។
លោកបានថ្លែងថា ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា និងអត្ថប្រយោជន៍ជាកាតព្វកិច្ច នឹងធ្វើឱ្យកម្មករទទួលបានប្រាក់ចំណូលប្រចាំខែយ៉ាងហោចណាស់ ២៣១,៥០ ដុល្លារ មុនពេលទូទាត់ប្រាក់អតីតភាពការងារ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើយើងបូកប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា ២១២ ដុល្លារ ជាមួយអត្ថប្រយោជន៍ជាកាតព្វកិច្ចចំនួន ១៩,៥០ ដុល្លារបន្ថែមទៀតក្នុងមួយខែ នោះមានន័យថា ក្នុងឆ្នាំ ២០២៧ ប្រាក់ឈ្នួលមូលដ្ឋានដែលកម្មករទទួលបាន និងអាចប្រើប្រាស់ជាក់ស្តែង នឹងមានចំនួន ២៣១,៥០ ដុល្លារ»។
កម្មករក៏នឹងបន្តទទួលបានប្រាក់អតីតភាពការងារ ដោយចាប់ផ្តើមពី ២ ដុល្លារក្នុងមួយខែ នៅឆ្នាំទី២ ហើយកើនឡើង ១ ដុល្លារជារៀងរាល់ឆ្នាំ រហូតដល់ឆ្នាំទី១១។
លោក ហេង សួរ បានឱ្យដឹងថា រដ្ឋាភិបាលនឹងពិចារណាសំណើនានាដែលមានគោលបំណងកាត់បន្ថយបន្ទុកថ្លៃជីវភាពរបស់កម្មករ ពង្រឹងសុវត្ថិភាព និងសុខភាពការងារ កែលម្អសុវត្ថិភាពក្នុងការធ្វើដំណើរ និងរក្សាឱកាសការងារ។
លោកបានបញ្ជាក់ថា ដំណើរការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាត្រូវធ្វើឱ្យមានតុល្យភាពរវាងកត្តាសំខាន់ៗចំនួន ៣ គឺ ថ្លៃជីវភាព ភាពប្រកួតប្រជែងរបស់ប្រទេស និងស្ថានភាពទីផ្សារការងារ។
លោកថា សមាជិកទាំងអស់នៃក្រុមប្រឹក្សាត្រីភាគីមានគោលដៅរួមក្នុងការកាត់បន្ថយបន្ទុកលើកម្មករ ប៉ុន្តែមានភាពខុសគ្នាលើវិធីសាស្ត្រដែលល្អបំផុតដើម្បីសម្រេចគោលដៅនេះ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងទាំងអស់គ្នាស្រឡាញ់ យកចិត្តទុកដាក់ និងចង់កាត់បន្ថយថ្លៃជីវភាពរបស់កម្មកររបស់យើងក្នុងគោលដៅដូចគ្នា។ គ្រាន់តែវិធីសាស្ត្ររបស់យើងអាចខុសគ្នាបន្តិចបន្តួច ប៉ុន្តែគោលដៅចុងក្រោយគឺដូចគ្នា»។
យោងតាមសេចក្តីប្រកាសផ្លូវការ ប្រាក់ចំណូលសរុបប្រចាំខែរបស់កម្មករក្នុងឆ្នាំ ២០២៧ នឹងស្ថិតក្នុងចន្លោះពី ២៣១,៥០ ដុល្លារ ដល់ ២៤២,៥០ ដុល្លារ អាស្រ័យលើប្រាក់អតីតភាពការងារដែលត្រូវអនុវត្ត។
នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំចុងក្រោយ តំណាងកម្មករបានស្នើវិធានការបន្ថែម ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃចំណាយប្រចាំថ្ងៃ ពង្រឹងសុវត្ថិភាព និងសុខភាពការងារ កែលម្អសុវត្ថិភាពក្នុងការធ្វើដំណើរ និងកាត់បន្ថយថ្លៃដើមក្នុងវិស័យកសិកម្ម។
លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានមានប្រសាសន៍ថា រាជរដ្ឋាភិបាលនឹងបន្តអនុវត្តវិធានការដើម្បីជួយរក្សាស្ថិរភាពជីវភាពរបស់កម្មករ និងប្រជាពលរដ្ឋ ព្រមទាំងកែលម្អបរិយាកាសវិនិយោគ និងគាំទ្រការអភិវឌ្ឍផលិតផលក្នុងស្រុក ដើម្បីបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែង និងទាក់ទាញការវិនិយោគបន្ថែម។
តំណាងនិយោជកបានស្នើឱ្យមានការលើកទឹកចិត្តផ្នែកពន្ធ និងការកំណត់តម្លៃអគ្គិសនី និងទឹកពិសេស ដើម្បីគាំទ្រឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌនៅដំណាក់កាលខាងមុខ និងកណ្តាល (upstream and midstream textile industries) រួមមានការផលិតក្រណាត់ ការជ្រលក់ពណ៌ និងការបោះពុម្ព។
ពួកគេបានបន្តថា វិធានការទាំងនេះនឹងពង្រឹងភាពប្រកួតប្រជែងរបស់វិស័យវាយនភណ្ឌ សម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង ផលិតផលធ្វើដំណើរ និងកាបូប ហើយជួយឱ្យឧស្សាហកម្មនេះសម្របខ្លួនទៅនឹងវិធាននៃប្រភពដើមទំនិញដែលកាន់តែតឹងរ៉ឹង ខណៈកម្ពុជាត្រៀមចាកចេញពីចំណាត់ថ្នាក់ប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចនៅឆ្នាំ២០២៩។
តំណាងនិយោជកក៏បានស្នើវិធានការបន្ថែម ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃដើមប្រតិបត្តិការ ពង្រឹងតម្លាភាពក្នុងបទប្បញ្ញត្តិបរិស្ថាន និងកែលម្អការចុះអធិការកិច្ច តាមរយៈយន្តការចុះអធិការកិច្ចអន្តរក្រសួង ដែលបង្កើតឡើងក្រោមវេទិការាជរដ្ឋាភិបាល-ផ្នែកឯកជន។
ថ្លែងទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មានបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំ លោកស្រី យ៉ាង សុភ័ណ្ឌ ប្រធានសម្ព័ន្ធសហជីពកម្ពុជា ដែលបានចូលរួមកិច្ចប្រជុំចុងក្រោយរបស់ក្រុមប្រឹក្សាជាតិប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាកាលពីម្សិលមិញ បានបង្ហាញការខកចិត្តចំពោះការសម្រេចចុងក្រោយក្នុងការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៧ ដោយលើកឡើងថា ការដំឡើងនេះនៅមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងថ្លៃចំណាយក្នុងជីវភាពរស់នៅដែលកំពុងកើនឡើង។
លោកស្រីបានបន្តថា កម្មករត្រូវការប្រាក់ឈ្នួលប្រចាំខែចន្លោះពី ២៥០ ទៅ ៣០០ ដុល្លារ ដើម្បីអាចទប់ទល់នឹងការចំណាយដែលកំពុងកើនឡើងបានកាន់តែប្រសើរ ខណៈលោកស្រីក៏បានលើកឡើងពីអតិផរណា និងការកើនឡើងនៃថ្លៃជួលផ្ទះ និងសេវាប្រើប្រាស់ផ្សេងៗ ដែលនៅតែជាសម្ពាធលើកម្មករ។
លោកស្រីថា ការដំឡើង ២ ដុល្លារ គឺមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ បើប្រៀបធៀបនឹងការកើនឡើងនៃថ្លៃចំណាយក្នុងជីវភាពរស់នៅ។
លោកស្រី សុភ័ណ្ឌ ក៏បានច្រានចោលការព្រួយបារម្ភថា ការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួលអាចធ្វើឱ្យអ្នកវិនិយោគផ្លាស់ទីទៅប្រទេសដែលមានថ្លៃពលកម្មទាបជាង ដោយលើកឡើងថា កម្រិតប្រាក់ឈ្នួលគ្រាន់តែជាកត្តាមួយក្នុងចំណោមកត្តាផ្សេងៗដែលមានឥទ្ធិពលលើការសម្រេចចិត្តវិនិយោគ។
លោកស្រីបានលើកយកប្រទេសវៀតណាមជាឧទាហរណ៍ ដោយនិយាយថា និយោជកនៅទីនោះត្រូវបង់វិភាគទានសន្តិសុខសង្គមច្រើន ខណៈប្រាក់ឈ្នួលមានកម្រិតប្រហាក់ប្រហែលនឹងកម្ពុជា ហើយបានបញ្ជាក់ថា កម្លាំងពលកម្ម និងសមត្ថភាពផលិតកម្មរបស់កម្ពុជានៅតែជាកត្តាសំខាន់សម្រាប់អ្នកវិនិយោគ។
លោកស្រី សុភ័ណ្ឌ ក៏បានលើកឡើងពីក្តីបារម្ភចំពោះការកើនឡើងនៃថ្លៃជួលផ្ទះ និងសេវាប្រើប្រាស់ផ្សេងៗ បន្ទាប់ពីការចរចាប្រាក់ឈ្នួលប្រចាំឆ្នាំ ដោយនិយាយថា ការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួលអាចត្រូវបានទូទាត់ដោយការកើនឡើងនៃការចំណាយក្នុងគ្រួសារ។
លោកស្រីបានជំរុញឱ្យកម្មករដែលប្រឈមនឹងការដំឡើងថ្លៃជួលភ្លាមៗ រាយការណ៍ទៅសហជីព ដើម្បីឱ្យសហជីពអាចធ្វើអន្តរាគមន៍ ហើយប្រសិនបើចាំបាច់ ត្រូវរាយការណ៍ទៅអាជ្ញាធរ។
លោកស្រីបានលើកឡើងថា កម្មករក៏ត្រូវការវិធានការកាន់តែខ្លាំង ដើម្បីគ្រប់គ្រងអតិផរណា និងដោះស្រាយបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនឹងប្រាក់កម្ចីដែលបានខ្ចីតាមប្រព័ន្ធធនាគារ និងប្រព័ន្ធទូទាត់ឌីជីថល។
លោកស្រី សុភ័ណ្ឌ បានឱ្យដឹងថា លោកស្រីបានលើកឡើងពីក្តីបារម្ភទៅកាន់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធនឹងករណីដែលគណនីរបស់កម្មករត្រូវបានគេចោទថា លួចចូលប្រើ និងយកទៅប្រើប្រាស់ដើម្បីស្នើសុំប្រាក់កម្ចី ហើយលោកស្រីកំពុងរង់ចាំការឆ្លើយតប។
លោក ណាង សុធី អនុប្រធានសហព័ន្ធនិយោជក និងសមាគមពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ដែលតំណាងឱ្យនិយោជកក្នុងការចរចា បានថ្លែងថា ការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយស្ថានភាពទីផ្សារអន្តរជាតិ និងការបញ្ជាទិញពីបរទេស។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ ភាគីនិយោជកតែងតែគិតគូរពីតម្រូវការប្រចាំថ្ងៃរបស់កម្មកររបស់យើងទាំងអស់។ ទោះជាយ៉ាងណា ការដំឡើងច្រើន ឬតិច គឺពាក់ព័ន្ធនឹងទីផ្សារអន្តរជាតិ ផលិតភាព និងភាពប្រកួតប្រជែង ព្រមទាំងការបញ្ជាទិញពីបរទេស»។
លោក សុធី បានបន្តថា និយោជកបានស្នើរក្សាប្រាក់ឈ្នួលនៅ ២១០ ដុល្លារ ដោយសារកម្មករកំពុងទទួលបានប្រាក់ឧបត្ថម្ភបន្ថែម រួមទាំងប្រាក់ឧបត្ថម្ភបណ្តោះអាសន្ន ២,៥០ ដុល្លារសម្រាប់ការធ្វើដំណើរ និងការស្នាក់នៅ។
លោកថា ប្រាក់ចំណូលប្រចាំខែជាក់ស្តែងរបស់កម្មករគឺខ្ពស់ជាងប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាដែលបានប្រកាស បន្ទាប់ពីបញ្ចូលប្រាក់ឧបត្ថម្ភជាកាតព្វកិច្ច។
លោកបានលើកឡើងថា៖ «ដូច្នេះ ជាក់ស្តែង វាឈានដល់ ២៣១.៥០ ដុល្លារ ដែលខ្ពស់ជាងប្រទេសជិតខាងទាំងអស់នៅក្នុងតំបន់»។
លោក សុធី ក៏បានលើកឡើងពីភាពមិនប្រាកដប្រជានៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក និងការរំខានដល់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ ដោយលោកថា ឧស្សាហកម្មដែលផ្តោតលើការនាំចេញរបស់កម្ពុជានៅតែពឹងផ្អែកលើទីផ្សារបរទេស និងការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវសមុទ្រ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រទេសរបស់យើងមិនមែនជាប្រទេសឧស្សាហកម្មទេ។ ជាទូទៅ ប្រទេសរបស់យើងលក់ផលិតផលដែលផលិតបាន ពីព្រោះប្រជាប្រិយភាពរបស់យើងគឺមកពីតម្លៃទាប»។
លោក សុធី បានអំពាវនាវឱ្យពិចារណាលើកត្តាទាំងអស់ក្នុងការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួល ដើម្បីការពារការងារ និងរក្សាស្ថិរភាពរបស់សហគ្រាស។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ដូច្នេះ សូមពិចារណាគ្រប់ទិដ្ឋភាពទាំងអស់ ដើម្បីរក្សាការងារឱ្យបានច្រើនតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន»។
ពាក់ព័ន្ធនឹងទំនាក់ទំនងរវាងនិយោជក និងកម្មករ លោក សុធី បានថ្លែងថា ការចរចាបានបង្ហាញពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងភាពចាស់ទុំកាន់តែខ្ពស់ បើប្រៀបធៀបនឹងឆ្នាំមុនៗ។
លោកថា ការពិភាក្សាបានប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន ហើយកម្មករ និងនិយោជកបានបង្ហាញសាមគ្គីភាពក្នុងអំឡុងដំណើរការនេះ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កម្មកររបស់យើងបានសហការ និងពិភាក្សាអំពីប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ហើយពួកគេបានបង្ហាញភាពចាស់ទុំយ៉ាងខ្លាំង»។ លោកបន្តថា៖ «យើងជឿថា ឆ្នាំថ្មីនឹងបន្តប្រើរូបមន្តនេះ ដោយផ្អែកលើកត្តាជាក់ស្តែង និងស្ថានភាពពិតប្រាកដរបស់កម្ពុជា»។